Jugosfery

“Parada” to jeden z moich ulubionych serbskich filmów, który jak - wszystko na Bałkanach - ciężko jednoznacznie zakwalifikować i przypisać do określonej kategorii. Niby jest śmiesznie, ale zbyt często się płacze, wszystko się przeplata, a emocje buzują jak w kotle bałkańskim. Film opowiada historię Lemona, weterana wojennego, gangstera i homofoba, który w imię uczucia do blond piękności decyduje się ochraniać paradę równości w Belgradzie, bo tylko wtedy dojdzie do ślubu i wesela w wielkim stylu, które ma zorganizować Mirko ... czołowy bojownik o prawa mniejszości seksualnych w Serbii. Kiedy ogoleni na łyso członkowie klubu karate prowadzonego przez Lemona odmawiają wykonania zadania, zwraca się on z prośbą o wsparcie do swoich "nieprzyjaciół” z wojen w byłej Jugosławii, z którymi w ferworze walki, wbrew politykom i ogólnemu klimatowi wrogości, zdołał się zaprzyjaźnić. Do obrony parady Lemon zaciąga Chorwata Niko, Bośniaka Halila i Azema, Albańczyka z Kosowa. Razem przemierzają...

„Pomalowali” mi na żółto i na niebiesko ścianę na Facebooku moi przyjaciele i znajomi, wklejając kosowskie flagi na znak radości ze złotego medalu w judo zdobytego w Rio przez Majlindę Kelmendi. Medalu historycznego, bo pierwszego olimpijskiego dla Kosowa, najmłodszego państwa w Europie, które dopiero w 2014 roku zostało przyjęte do Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego, co otworzyło drogę do igrzysk.     from: getty images  Majlinda Kelmendi, na pierwszy rzut oka niewielka delikatna kobieta, ma dopiero 25 lat. Nie jest jednak olimpijską debiutantką, bo startowala w 2012 roku na igrzyskach w Londynie w barwach Albanii, już wtedy marząc o tym, aby następnym razem na judodze mieć napis „Kosowo”. Jest jedną z najbardzej uznanych zawodniczek judo na świecie. Nie byłoby Majlindy gdyby nie trener Driton Kuka, sześciokrotny mistrz Jugosławii, który w 1992 roku miał reprezentować właśnie ten kraj na olimpiadzie w Barcelonie z wielkimi nadziejami na medal. Z pow...

Do Prisztiny przyjechałam równo trzy lata temu, 16 lutego, dzień przed   5. rocznicą ogłoszenia niepodległości przez Kosowo. Było wtedy zimno, szaro, padał deszcz ze śniegiem.   Pomimo niesprzyjających warunków pogodowych,   czuło się radość, ludzie świętowali, a na głównej ulicy odbywał się wielki koncert, który zgromadził kilkanaście tysięcy widzów. Miasto dekorowały flagi kosowskie, albańskie, i amerykańskie. NEWBORN, najbardziej charakterystyczny symbol Prisztiny, pomalowano w barwy narodowe kilkudziesięciu państw, które do tego momentu uznały niepodległość Kosowa Dzisiaj w 8. rocznicę pogoda w Prisztinie jest piękna. Teoretycznie niemal środek zimy, ale ludzie zrzucili ciężkie ubrania, chodzą w krótkich rękawkach, bo temperatura w słońcu sięga 25 stopni.   Kawiarnie pootwierały już ogródki, które błyskawicznie zapełniły się zwolennikami pysznej tutejszej kawy. Dzisiejszy nastrój jest jednak zupełnie inny niż trzy lata temu, bo mieszkańcy Kosowa zamiast świ...

tourguideservicegdansk.pl Dla wielu ludzi mieszkających na Bałkanach Gdańsk kojarzy się z wolnością. Kiedy okazuje się, że właśnie stąd pochodzę, lody (o ile w ogóle istnieją) zostają przełamane, a potem padają pytania o Solidarność, czy Lecha Wałęsę. Chorwaci dodatkowo zawsze podkreślają ogromny szacunek dla Jana Pawła II, którego postrzegają jako jednego z najważniejszych sojuszników w swojej walce o niepodległość. Dla pokolenia powyżej 40-tki Polacy to naród, który walczył o wolność, a wiedza o wydarzeniach w Polsce lat osiemdziesiątych jest całkiem spora. Mit Solidarności i walczącego Gdańska został na trwale zapisany w piosence Azry, jednego z najbardziej popularnych zespołów jugosłowiańskich, pod wiele mówiącym tytułem „Poljska u memo srcu” ("Polska w moim sercu").   Już kilka razy zdarzyło się, że właśnie to śpiewano w bałkańskich restauracjach, po tym jak muzycy dowiedzieli się, że wsrod gosci są Polacy.  Dla młodszego pokolenia mieszkańców Bałkanów upad...

18 września niemal 90 % Szkotów uczestniczyło w referendum w sprawie ogłoszenia niepodległości Szkocji , którego wynik miał wielkie znaczenie nie tylko dla nich samych i Wielkiej Brytanii, ale również dla układu si ł  na całym świecie. Z osłabienia Zjednoczonego Królestwa zap ewne   najbardziej cieszyłby się Władimir Putin, który  próbując odbudować imperium radzieckie,  podąża  w dokładnie przeciwnym kierunku niż coraz bardziej podzielona Europa.  Bez względu na wynik, szkockie referendum było triumfem demokracji i społeczeństwa obywatelskiego. Szkoci pokazali,  ż e jeżeli sprawa jest naprawdę ważna, wierzą w si ł ę  swojego głosu i tłumnie pójdą zagłosować.  Tego samego dnia, na innym końcu Europy, w Skopje w Macedonii,  pod pomnikiem Skanderberga  na jednym z głównych placów zgromadziło się  kilkudziesięciu Albańczyków , którzy ogłosili powstanie Republiki Iliridy, obejmujące...

Dla Serbów Kosowo jest kolebką ich narodowości i państwowości. W średniowieczu to właśnie tutaj znajdowało si ę  centrum państwa serbskiego, którego upadek zaczął się od przegranej z Turkami na Kosowym Polu 28 czerwca 1389 roku. Wraz z panowaniem tureckim na tereny te zaczęli napływać muzułmańscy Albańczycy, wypierając ludność serbską na północ. Kiedy Kosowo ponownie włączono do Serbii po wojnach bałkańskich w 1913 roku, Albańczycy stanowili już ponad połowę ludności. Ostatni spis przeprowadzony przez władze jugosłowiańskie w 1991 roku pokazał, że 82% mieszkańców Kosowa to Albańczycy, a jedynie 10% - Serbowie. Po wojnie w latach 1998 - 1999 co raz mniej Serbów mieszka w Kosowie,bo większoś ć  z nich nie widzi tu dla siebie przysz ł ości. Wraz z Serbami znikają z tych terenów cerkwie. Jedne milkną, bo nikt już do nich nie przychodzi, inne zostały zburzone pod naporem dział i ostrzałów, albo popadają w ruinę, bo nie ma ju ż wiernych i duchownych. Opuszczone i zrujnowane wpis...